ગુફ્તગૂમાં રાત ગુફ્તગૂમાં રાત ઓગળતી રહી;ને શમાઓ સ્પર્શની બળતી રહી. સ્વપ્નમાં એકાંતનો પગરવ હતો,રાતરાણી ગીત સાંભળતી રહી. વૃક્ષની ડાળેથી ટહુકાઓ ગયા,પાનખરની પાંખ સળવળતી રહી. ઊંટનાં પગલાંમાં હું બેસી રહ્યો,જીભ એ મૃગજળની સળવળતી રહી. હાથમાં અવસર તણું દર્પણ હતું,ને નજર વેરાનમાં ઢળતી રહી. હું કોઈ સંબંધનું આકાશ છું,શબ્દની રેખાઓ ઓગળતી રહી. ~ મનહરલાલ ચોક્સી ‘મુનવ્વર’ (29.9.1919 – 4.5.2005)
હું રાજી રાજી ~ ચિનુ મોદી હું રાજી રાજી થઇ ગયો છું જોઈ જોઈનેસપનાંઓ તારા આવી ગયા ન્હાઇ ધોઇને એમ જ નથી આવ્યું આ ગગન મારા ભાગમાંખાલીપો હું ય પામ્યો છું મારાઓ ખોઇને એવું તો કોણ છે નિકટ કે ક્રોધ હું કરુંઆંખોને લાલઘુમ હું રાખું છું રોઇને અમને જીવાડવા તો એ રાજીને રેડ છેતારા વગર શું
આપણી વચ્ચે ~ ચિનુ મોદી આપણી વચ્ચે અબાધિત કાળનાં પોલાણ છેઆપને પણ જાણ છે ને હા, મને પણ જાણ છે. છિન્ન પડઘાઓ થઈને મૌનમાં ઢળતાં પ્રથમઆપણી વાણીનું પ્હાડોમાં જરી રોકાણ છે. દૂર સાથે ચાલીને પાછો વળું છું એકલોઆપણી વાટે ગરમ વંટોળનાં મંડાણ છે. ધૂળની ડમરી થઇ પગલાં બધાં ઊડી ગયાંઆપણી વીતી ક્ષણોનું આ નવું પરિમાણ છે.
ઝાડ એકલું જાગે ઝાડ એકલું અમથું જાગે,બહુ એકલવાયું લાગે… પવન પાંદડું સ્હેજ હલાવી પૂછે ખબર પરોઢે,બપોર વચ્ચે બખોલનો બંજર ખાલીપો ઓઢે;બંધ પોપચાં મીઠ્ઠાં શમણાં માગે,બહુ એકલવાયું લાગે… દળી દળી અજવાળું સૂરજ દડે ખીણમાં સાંજે,હડી કાઢતી હવા ડાળ પર બેસી ટહુકા આંજે;એક લ્હેરખી ઊંડા તળને તાગે,બહુ એકલવાયું લાગે… અંધારાને અભણ આગિયા પાડે પછી ઉઝરડા,અદ્ધર આભે ઝગમગ
સાંજનું ધણ ~ વિજુ ગણાત્રા સાંજનું ધણ સૂર્યની સાથે પળે તો છો પળેગામ ગોરજનું વસે તો છો વસે સાગર તળે. ડૂબતી ઠંડી હવાને હાથ છે પણ નખ નથીવે૨ લેતાં હિમનો આકાર પળપળ ઓગળે. મ્યાનને દરમ્યાનનું પાણી ચડે તલવાર પરરાજવી રાજેન્દ્ર ખાંડું આજ છો પાછું વળે. સાત સૈયર આઠ ફેરા પીપળો પાતાળ છેદસ્તખત પોતે પછી આ છાપ
🥀 🥀 એકદમ જયાં સાવ નાના ભાઈએ પૂછ્યું,‘તમે ગાંધીજીને જોયા હતા?’ત્યાં હું અચિંતો ને સહજ બોલી ગયો કે ‘હા’,એ ઓશિયાળી આંખથી જોઈ રહ્યો મુજનેઅને બબડી ગયો-‘ત્યારે અમે તો હીંચતા’તા ઘોડિયામાંપેન-પાટી લૈ હજુ તો એકડાને ઘૂંટતા’તા રે અમે !’હું હવે કોને કહું કે ‘ના તમે,એ તો અમે ?’ ~ પ્રિયકાન્ત મણિયાર (24.1.1927 – 25.6.1976) આ નાનકડા કાવ્યમાં
ઝૂલણ મોરલી વાગી રે ~ લોકગીત ઝૂલણ મોરલી વાગી રે, રાજાના કુંવર,હાલો ને જોવા જાયેં રે,મોરલી વાગી રે, રાજાના કુંવર. ચડવા તે ઘોડો હંસલો રે, રાજાના કુંવર,પીતળિયા પલાણ રે. – મોરલી….. બાંયે બાજુબંધ બેરખા રે, રાજાના કુંવર,દસેય આંગળીએ વેઢ રે. – મોરલી….. માથે મેવાડાં મોળિયાં રે, રાજાના કુંવર, કિનખાબી સુરવાળ રે. – મોરલી….. પગે રાઠોડી
ગોકુળથી સંદેશો ~ પારૂલ ખખ્ખર ગોકુળથી સંદેશો આવ્યાનું જાણીને મથુરાએ ખોંખારા ખાધા,કાગળ પર લખ્યું’તું કાનાને પહોંચે ને લિખિતંગમાં નામ હતું રાધા. ગુલ્લાબી કાગળને ખોલીને જોયું તો બીડયો’તો કેવળ સન્નાટોપટરાણી બોલ્યા કે ગર્વીલી રાધાને લઇ ગઇ છે હુશિયારી આંટોજાણતલ તેડાવો કાગળ ઉકેલો ભૈ આપણે તો ભાષાના વાંધાકાગળ પર લખ્યું’તું કાનાને પહોંચે ને લિખિતંગમાં નામ હતું રાધા…….. માથું
કૂંપળ ફૂટયાની ~ સંધ્યા ભટ્ટ કૂંપળ ફૂટયાની એક ઘટનાના ઉત્સવનું હોંશભેર દીધેલું કહેણ છેસપનાઓ દોમ દોમ આંજીને બેઠેલાં કોમળ કુંવારા આ નેણ છે. ખળખળખળ ઝરણાએ એક દિવસ અણધારી એવી કંઈ અલ્લડતા છોડીઆપણામાં વિસ્તરતી,છાનું રે છલકાતી એવી આ સરિતાનું વહેણ છે તૂટ્યાની,ફૂટ્યાની વેદનાની માધુરી પ્રસરી છે આખા યે આયખેસાથ સાથ લાધ્યું છે એવું યે ડહાપણ કે આ
નિવૃત્ત થતા શિક્ષકનું ગીત હૈયાના દફ્તરમાં કાળજીથી સંઘરું હું કલરવનો કૂણો અજવાસ.શાળાનો છેલ્લો આ દિવસ છે, કાલથી તો વેઠવાની કાયમી અમાસ…. રમવું ને લડવું ને રડવું ને રીંસાવું, પળભરમાં સઘળું એ ભૂલવું.ભૂલીને સ્મિત તણી ફેલાવી પાંખડીઓ, તાજા ગુલાબ સમું ખીલવું.મંદિરમાં નહીં, મેં તો બાળકની આંખોમાં જોયો છે ઈશ્વરનો વાસશાળાનો છેલ્લો આ દિવસ છે કાલથી તો
